گزارش تصویری تشریحی؛

سنجش ماهواره ای ۱۴ پهنه آبی كشور، جزئیات آبگیری ها و آلودگی نفتی

سنجش ماهواره ای ۱۴ پهنه آبی كشور، جزئیات آبگیری ها و آلودگی نفتی لینك بگیر: پایش آخرین وضعیت پهنه های آبی كشور در مركز پایش ماهواره ای سازمان فضایی ایران از افزایش مساحت دریاچه ارومیه، پرآب شدن هامون های سیستان، خشكی دریاچه بختگان و آبگیری زاینده رود حكایت دارد.


به گزارش لینك بگیر به نقل از مهر، رودخانه ها و دریاچه ها بخش مهمی از چرخه هیدرولوژیكی آب را ایجاد كرده و یك منبع مهم جهت زندگی روی زمین به حساب می آیند. از آنجایی كه تولید محصولات كشاورزی و توسعه اقتصادی و صنعتی كشورها وابسته به منابع آبی هر كشور است، مدیریت درست آن می تواند راهگشای خیلی از مشكلات منابع آبی همچون بحران های خشكسالی، مشكلات بهداشتی و حتی مهاجرتی در مناطق مختلف باشد؛ از این رو داشتن اطلاعات واقعی در مورد نحوه انتشار منابع آبی و پخش آن روی سطح زمین، بسیار مهم می باشد. از آنجایی كه مساحت بسیار زیادی از سطح زمین توسط آب پوشیده شده است، اكتشاف، نقشه برداری و نظارت بر منابع آب، شرط لازم برای دسترسی، استفاده و مدیریت بهتر منابع آبی در مناطق خشك و نیمه خشك شمرده می شود. از این رو نقشه برداری سطوح آبی با استفاده از تصاویر ماهواره ای و فناوری سنجش از دور، نقش مهمی در نظارت بر تالاب ها، ارزیابی سیل، برآورد سطح آب منطقه و مدیریت منابع آب خواهد داشت. بررسی ها نشان داده است كه استفاده از روش های سنتی و اطلاعات زمینی برای پایش و ارزیابی منابع آبی سطح زمین بسیار وقت گیر و هزینه بر بوده و در اغلب موارد، برآورد ضعیفی از مقدار آب موجود در منطقه را به دست می دهد. بنا بر این استفاده از تصاویر ماهواره ای و فناوری سنجش از دور با عنایت به كاهش وقت، هزینه، انجام محاسبات گوناگون و تكرارپذیری در فصول و زمان های مختلف، بسیار به صرفه و معقول است. بررسی وضعیت بدنه های آبی كشور برمبنای اطلاعات ماهواره ای ایران با داشتن رودخانه ها، دریاچه ها و تالاب های زیاد و باز بارش های متنوع در طول فصول مختلف سال، جز ۲۴ كشور دارای تنش و بحران آبی است و كشوری با اقلیم عمدتاً گرم و خشك شمرده می شود. بنا بر این با عنایت به این مسائل، نیاز به پایش و مدیریت منابع آبی در طول فصول مختلف و بررسی روند كاهش منابع آبی در كشور بسیار مورد نیاز بوده و با عنایت به وسعت كشور، علم سنجش از دور كمك بسیاری می تواند در بحث منابع آبی كشور داشته باشد. به بیان دیگر، امروزه سنجش از دور بعنوان یك ابزار بسیار قوی مطرح بوده و جایگاه خاصی در پایش منابع طبیعی، خصوصاً پایش منابع آب دارد. با عنایت به وسعت بسیار زیاد منابع آبی در سطح زمین، پرهزینه بودن بازدیدهای زمینی و مشكلات موجود در بازدیدهای میدانی، روش های سنتی جای خودرا به استفاده از تصاویر ماهواره ای داده است و با استفاده از تصاویر ماهواره ای و سنجش از دور می توان منابع آبی را از نظر كیفی و كمی مورد بررسی قرار داد. بررسی كیفیت آب شامل مطالعات شوری، بررسی مواد معلق و رسوبات، بررسی رنگ آب، بررسی وجود فیتوپلانگتون ها و جلبك ها در آب، میزان كلروفیل و دمای آب می شود كه بوسیله تصاویر ماهواره ای به دست می آید. این اطلاعات می تواند در مطالعات كمی منابع آب شامل اندازه گیری های تغییرات عمق و یا ژرفاسنجی و باز مساحت پهنه های آب مورد استفاده قرار گیرد. آخرین تصاویر و اطلاعات داده شده از ماهواره های سنجش از دور، وضعیت بدنه های آبی كشور را در سالی كه گذشت، مشخص كرده است. مساحت آبی دریاچه ارومیه افزایش یافت دریاچه ارومیه بعنوان بزرگترین دریاچه داخلی ایران از مهمترین و با ارزش ترین اكوسیستم های آبی ایران و جهان به شمار می آید. پایش ماهواره ای دریاچه ارومیه با استفاده از تصاویر ماهواره ای لندست ۸ و بطور منظم (۱۶ روزه) انجام می گیرد و در صورت ابری بودن، از تصاویر ماهواره ای (Aqua-Terra) و سنجنده مادیس برای مساحت آبی آن استفاده می شود.
میانگین تراز آبی دریاچه ارومیه در گذشته ۱۳۷۸ متر، متوسط عمق دریاچه حدود ۶ متر، طول آن ۱۲۰ كیلومتر، پهنای آن حدود ۱۵ (كم پهناترین قسمت) تا ۵۰ كیلومتر (پهن ترین قسمت) متغیر و همین طور مساحت این دریاچه بین ۵۰۰۰ تا ۶۰۰۰ كیلومتر مربع بوده است. بررسی مكرر این پهنه آبی در مركز پایش ماهواره ای سازمان فضایی ایران نشان داده است كه مساحت آبی این دریاچه در بهمن ماه افزایش یافته است. به نحوی كه مطابق با اطلاعات ماهواره Landsat-۸/OLI تركیب باندی ۳-۴-۵ در تاریخ سوم بهمن ماه مساحت آبی دریاچه ارومیه ۲۱۱۸ كیلومتر مربع بوده كه در تاریخ ۲۴ بهمن ماه جاری، مساحت آبی دریاچه برمبنای